COP31 гэрээгүй тарлаа: чулуужсан түлшний асуудлаар 2009 оноос хойш анх удаа бүтэлгүйтэв
Түүхэн дэх хамгийн урт үргэлжилсэн НҮБ-ын уур амьсгалын бага хурлыг ЕХ болон арлын орнууд эцсийн баримт бичигт чулуужсан түлшний тухай дурдаагүй хэмээн эсэргүүцлээ.
Туркийн Анталья хотод болсон НҮБ-ын Уур амьсгалын өөрчлөлтийн бага хурал (COP31) 11 сарын 22-нд гол шийдвэрээ батлалгүй өндөрлөлөө. Хэлэлцээ товлосон хугацаанаасаа 44 гаруй цаг сунжирсан ч Европын холбоо болон бусад хэд хэдэн улс эцсийн төслийг эсэргүүцсэн байна.
Юу болов
Бага хурлын ерөнхийлөгч, Туркийн Байгаль орчны сайд Мурат Курум хаалтын нэгдсэн хуралдаан дээр уг баримт бичгийн талаар тохиролцоонд хүрээгүйг хүлээн зөвшөөрч, шийдвэрүүд батлагдаагүйг мэдэгдэв. НҮБ-ын уур амьсгалын хэлэлцээрт шийдвэрийг зөвшилцлөөр гаргадаг тул 200 шахам улсын аль нэг нь эсэргүүцэхэд л баримт бичиг батлагдах боломжгүй болдог.
Reuters-ийн мэдээлснээр энэ нь 2009 онд Данийн Копенгагенд болсон COP15-аас хойш 17 жилийн дотор албан ёсны тохиролцоо батлаагүй анхны бага хурал боллоо. Мөн 2019 онд Мадридад болсон COP25-ын тогтоосон амжилтыг давж, НҮБ-ын уур амьсгалын бага хурлуудын түүхэн дэх хамгийн урт нь болжээ.
Яагаад эсэргүүцэв
Эцсийн төсөлд нүүрс, газрын тос, байгалийн хийн тухай нэг ч үг дурдаагүй нь гол маргааны шалтгаан болсон. Энэ долоо хоногийн эхээр нийтлэгдсэн анхны төсөлд чулуужсан түлшний хэрэглээг хязгаарлах тухай хоёр заалт байсан ч дараагийн хувилбаруудаас хасагдсан юм. ЕХ, Панам, Маршаллын арлууд болон бусад улс төслийг эсэргүүцэж, далайн түвшний өсөлтөд өртөж буй арлын орнууд ийм үр дүн тэдний аюулгүй байдлыг сүйтгэнэ гэж үзжээ. Мөн уур амьсгалын санхүүжилтийн асуудлаар ч санал зөрсөн хэвээр байв.
Хоёр талын байр суурь
- Тэргүүлэгч тал: Курум баримт бичгийг хэн нэгэнд хүчээр тулгаагүй, «авах эсвэл орхих» гэсэн шахалт үзүүлээгүй гэж мэдэгдэв. Тэрбээр зарим улс ганц үг, хэллэг дээр гацсан гэж шүүмжилжээ.
- НҮБ: Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Антониу Гутерреш үр дүнд гүнээ сэтгэл дундуур байгаагаа илэрхийлсэн.
Төсөлд юу байсан бэ
Туркийн тэргүүлэх тал бага хурлыг эрчим хүчний сэдэв рүү чиглүүлж, дэлхийн эцсийн эрчим хүчний хэрэглээнд цахилгааны эзлэх хувийг өнөөгийн 23 орчим хувиас 2035 он гэхэд 35 хувьд хүргэх, цахилгаан сүлжээ, хуримтлуурыг өргөжүүлэх, метан зэрэг нүүрсхүчлийн бус хүлэмжийн хийг бууруулах санал дэвшүүлсэн. Эдгээр нь эцсийн төсөлд орсон ч бүхэлдээ батлагдаагүй.
Монголд хамаатай юу
Монгол Улс энэ бага хурал дээр нүүрстөрөгчийн зах зээлийн бодлогоо танилцуулж, 7 сард баталсан Уур амьсгалын өөрчлөлтийн тухай хуулиа онцолсон. Олон улсын тохиролцоо гацах нь уур амьсгалын санхүүжилт татах, дасан зохицох төслүүдэд нөлөөлж болзошгүй тул цөлжилт, ган зудад өртөмтгий Монголын хувьд анхаарал татах асуудал юм.
Эх сурвалж: The Kyunghyang Shinmun (Reuters), Al-Monitor (AFP), France 24, The National, Middle East Eye, Forbes